Zakład opiekuńczo leczniczy: kto się kwalifikuje i ile kosztuje pobyt
Zakład opiekuńczo leczniczy, w skrócie ZOL, to placówka systemu ochrony zdrowia dla osób, które nie wymagają już leczenia szpitalnego, ale nie poradzą sobie w domu bez całodobowej opieki pielęgniarskiej. Pobyt finansuje Narodowy Fundusz Zdrowia, a pacjent pokrywa wyżywienie i zakwaterowanie. To najtańsza droga przy osobie leżącej i jednocześnie ta z najdłuższą kolejką.
Dla kogo jest zakład opiekuńczo leczniczy
- Osoby po udarze, po złamaniu szyjki kości udowej, po zabiegach, które skończyły leczenie szpitalne i wymagają dalszej opieki pielęgniarskiej.
- Osoby leżące, wymagające karmienia przez sondę, opieki nad raną odleżynową, cewnika albo stomii.
- Osoby przewlekle chore, u których stan wymaga stałego nadzoru pielęgniarskiego, ale nie codziennej pracy lekarza specjalisty.
- Zakład opiekuńczo leczniczy nie przyjmuje osób w ostrej fazie choroby psychicznej ani osób uzależnionych, dla których prowadzone są osobne placówki.
Osoba samodzielna, która po prostu nie chce mieszkać sama, nie kwalifikuje się tutaj. Dla niej właściwy jest dom seniora albo prywatny dom opieki.
Skala Barthel, czyli próg wejścia
O przyjęciu decyduje ocena samodzielności w skali Barthel, prowadzona przez pielęgniarkę i lekarza. Ocenia się dziesięć czynności dnia codziennego: jedzenie, przemieszczanie się, higienę, ubieranie, kontrolę zwieraczy, korzystanie z toalety, poruszanie się po schodach.
- Wynik 40 punktów lub mniej otwiera drogę do zakładu opiekuńczo leczniczego finansowanego przez NFZ.
- Wynik powyżej 40 punktów oznacza, że osoba jest zbyt samodzielna jak na tę formę opieki, i kieruje do placówki opiekuńczej albo do pomocy społecznej.
- Ocenę powtarza się w trakcie pobytu, a poprawa stanu powyżej progu kończy finansowanie z NFZ.
Rozpisaliśmy punktację w tekście o skali Barthel przy przyjęciu do ZOL.
Jak wygląda skierowanie krok po kroku
- Wniosek o wydanie skierowania składa pacjent, jego przedstawiciel ustawowy albo, za zgodą pacjenta, inna osoba.
- Do wniosku dołącza się zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia, wywiad pielęgniarski oraz ocenę w skali Barthel.
- Potrzebny jest też dokument potwierdzający wysokość dochodu, zwykle decyzja organu emerytalnego, bo od niej liczy się odpłatność.
- Komplet składa się w wybranym zakładzie, a skierowanie wydaje lekarz ubezpieczenia zdrowotnego.
- Po przyjęciu dokumentów placówka wpisuje pacjenta na listę oczekujących i informuje o przewidywanym terminie.
Ile płaci pacjent
- Świadczenia zdrowotne, leki, wyroby medyczne i rehabilitację finansuje NFZ.
- Pacjent pokrywa koszt wyżywienia i zakwaterowania: miesięcznie odpowiada to 250 procent najniższej emerytury, ale nie więcej niż 70 procent jego miesięcznego dochodu.
- Przy typowej emeryturze oznacza to udział rzędu 70 procent świadczenia, a resztą dysponuje pacjent.
- Za pobyt nie płaci się z góry za cały okres, rozlicza się go miesięcznie, z uwzględnieniem dni nieobecności.
Placówka niepubliczna z kontraktem NFZ rozlicza pacjenta na tych samych zasadach co publiczna. Bez kontraktu pobyt jest w pełni odpłatny i wtedy stawki bliższe są cenom domów opieki.
Jak długo trwa pobyt
Pobyt w zakładzie opiekuńczo leczniczym ma charakter czasowy i jest przewidziany na okres potrzebny do poprawy stanu zdrowia, zwykle liczony w miesiącach.
- Okres przedłuża się, gdy stan pacjenta się nie poprawia i ocena w skali Barthel nadal mieści się w kryterium.
- Poprawa powyżej progu oznacza wypis i konieczność zorganizowania innej formy opieki, najczęściej prywatnego domu opieki albo opieki w domu.
- Warto przygotować drugi wariant jeszcze przed końcem pobytu, bo miejsce w placówce prywatnej też trzeba znaleźć.
Zakład opiekuńczo leczniczy a zakład pielęgnacyjno opiekuńczy
- Obie formy działają na podobnych zasadach, obie finansuje NFZ i w obu obowiązuje kryterium skali Barthel.
- Zakład opiekuńczo leczniczy kładzie nacisk na kontynuację leczenia i opiekę lekarską nad pacjentem po hospitalizacji.
- Zakład pielęgnacyjno opiekuńczy kładzie nacisk na opiekę pielęgniarską, edukację pacjenta i przygotowanie rodziny do opieki w domu.
- Z punktu widzenia rodziny różnica jest niewielka, a o wyborze decyduje zwykle to, gdzie wcześniej zwolni się miejsce.
Znajdź zakład opiekuńczo leczniczy w swoim regionie
Filtruj listę po województwie i sprawdź, które placówki mają kontrakt z NFZ, a które przyjmują odpłatnie od zaraz. Przy długiej kolejce warto zestawić oba warianty, bo pobyt odpłatny w placówce z opieką pielęgniarską bywa jedynym wyjściem na czas oczekiwania.
- Zakłady i placówki w województwie mazowieckim
- Zakłady i placówki w województwie śląskim
- Zakłady i placówki w województwie pomorskim
- Opieka dla osób leżących
Zakłady opiekuńczo lecznicze w największych miastach
- Zakłady opiekuńczo lecznicze i domy opieki w Warszawie
- Zakłady opiekuńczo lecznicze w Krakowie
- Zakłady opiekuńczo lecznicze w Gdańsku
Kolejki w powiatach bywają krótsze niż w dużym mieście, dlatego wniosek warto złożyć w kilku placówkach naraz.
Sprawdź, czy zakład opiekuńczo leczniczy jest właściwym kierunkiem
Odpowiedz na cztery pytania, a wynik powie, czy przy tym stanie zdrowia pobyt finansowany przez NFZ ma sens, ile w takim razie zapłaci rodzina i co zrobić na czas oczekiwania na miejsce. Liczymy z przedziałów rynkowych i z zasad finansowania, bez konta i bez numeru telefonu.
Co dostajesz w wyniku
- Wskazanie, czy przy tym stanie osoby właściwy jest zakład opiekuńczo leczniczy, placówka prywatna albo dom pomocy społecznej.
- Kwota, którą przy pobycie finansowanym przez NFZ pokrywa pacjent, liczona od jego dochodu.
- Przedział kosztu w placówce odpłatnej, jeżeli kolejka okaże się zbyt długa.
- Lista dokumentów do wniosku o skierowanie i osiem pytań do zadania placówce przy pierwszym telefonie.
Rekomendowany rodzaj placówki
Koszt miesięczny
W cenie
Dopłaty
Kto dopłaca
Uwaga do budżetu
Osiem pytań na pierwszy telefon i dokumenty
Dokumenty do przygotowania
Sprawdź, gdzie są wolne miejsca w Twoim województwie
Załóż konto, zapisz placówki z kontraktem NFZ i te odpłatne, żeby mieć gotowy plan zapasowy.